شمس الدين حافظ
905
ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى )
« حاشا كه تا سلمان بود ترك مى و ساغر كند * . . . باور كند . » . كتاب نقش بر آب ، ص 401 ، دكتر عبد الحسين زرينكوب . ( از مطلع غزلى از جمال الدين سلمان ساوجى ) . توجه فرمائيد به ( پيك ) در مصراع اول و به ( پى ك ) نم - در آخر مصراع دوم . در تمام تار و پود سخن حافظ ، صنايع بديعى و دقائق معنوى و ادبى را آن هم بطور گسترده مىتوان مشاهده كرد البته با تأمل و دقت . در پايان بايد گفت « پيك » در اول مصراع اول و « پيك » - پى ك . . . - در آخر مصرع دوم ، صنعت « رد الصدر على العجز » مىباشد . ( ح ) ، كه استاد همائى اين را - به اشتباه - رد العجز على الصدر مىداند و در اين امر نيز پافشارى مىفرمايند ؛ اين رشته سر دراز دارد . الف - در بالاى غزل « حاشا كه من . . . » چنين به طبع رسيده است : « عرفانى بسيار عالى » ( ص 241 چاپ اول « آئينهء جام » ، ديوان حافظ از يادداشتهاى استاد مطهرى ) . : - ب - بيت دوم غزل : « خاك مرا چو . . . » از نسخهء 805 نقل شد . حافظ قزوينى اين بيت را ندارد . : - ج - ( مصراع دوم آخرين بيت ) : « روزى رخش ببوسم و . . . » محمود مصباح . : - د - ( مصرع دوم بيت سوم ) دليلى داشته است كه هنگام تدوين اين ديوان : « بانگ بربط » و « آواز نى » را مشخص و جدا كرده بودم امّا پس از گذشت سالها ؛ در زمان غلطگيرى نمونههاى حروفِ چيدهشده در مطبعه ؛ يادداشت خود را درين خصوص ، نيافتم ( ح ) .